Affiliate Marketing là gì?
Affiliate Marketing (Tiếp thị liên kết) là mô hình tiếp thị dựa trên hiệu suất, nơi Publisher quảng bá sản phẩm hoặc dịch vụ của thương hiệu thông qua các đường link riêng biệt. Khi người dùng thực hiện hành động cụ thể như mua hàng, đăng ký hoặc điền form, Publisher sẽ nhận được hoa hồng từ nhà cung cấp. Tìm hiểu thêm về cách làm Affiliate Marketing tại đây.
Hệ sinh thái Affiliate Marketing thường bao gồm 4 nhóm chính.
- Advertiser: thương hiệu hoặc doanh nghiệp sở hữu sản phẩm, dịch vụ và sẵn sàng chi trả hoa hồng cho các đối tác quảng bá
- Publisher: các cá nhân, creator hoặc tổ chức sở hữu nền tảng như website, TikTok, Facebook, YouTube hay email, thực hiện quảng bá sản phẩm để nhận hoa hồng từ Advertiser.
- Affiliate Network: đóng vai trò trung gian kết nối giữa thương hiệu và Publisher. Đây cũng là đơn vị cung cấp hạ tầng kỹ thuật như tracking link, banner, hệ thống quản lý click, conversion, hoa hồng và thanh toán. Các network quốc tế phổ biến hiện nay gồm Amazon Associates, CJ Affiliate hay Awin. Tại Việt Nam, thị trường đang có sự tham gia của Accesstrade, Ecomobi, MasOffer hay các chương trình affiliate trực tiếp từ Shopee, Lazada và TikTok Shop.
- Customer: người trực tiếp nhìn thấy nội dung từ Publisher và thực hiện hành động chuyển đổi
Xu hướng Affiliate Marketing những năm gần đây
2024–2025 không chỉ là giai đoạn affiliate tăng trưởng mạnh, mà là giai đoạn định hình lại vai trò của affiliate trong toàn bộ hệ sinh thái digital commerce.
2024: Năm bùng nổ của Affiliate Marketing tại Việt Nam
2024 có thể xem là giai đoạn tăng trưởng mạnh nhất của Affiliate Marketing tại Việt Nam trong nhiều năm trở lại đây khi thị trường ghi nhận nhiều sự kiện lớn.
Đầu tiên là sự xuất hiện của Temu với mức hoa hồng lên đến 30% đã tạo ra áp lực cạnh tranh lớn lên thị trường thương mại điện tử. Đồng thời, việc YouTube hợp tác cùng Shopee triển khai YouTube Shopping Affiliate tại Đông Nam Á và sự phát triển mạnh của TikTok Shop đã khiến affiliate bước vào giai đoạn phổ cập rộng rãi.
Nguồn: Sưu tầm
Thị trường chứng kiến làn sóng “người người làm affiliate, nhà nhà làm KOC”. Từ creator, reviewer cho đến người dùng phổ thông đều có thể tham gia hệ sinh thái này thông qua video review, livestream hay social content.
Tuy nhiên, phần lớn hoạt động thời điểm đó vẫn mang tính “tranh thủ cơ hội”. Thị trường phụ thuộc nhiều vào thuật toán nền tảng, thiếu tính chuẩn hóa và còn tồn tại nhiều vùng xám liên quan đến thuế, định danh hay chất lượng nội dung.
2025: Affiliate bước vào giai đoạn vận hành bài bản hơn
Năm 2025 cũng đánh dấu giai đoạn thị trường Affiliate Marketing bắt đầu bước vào chu kỳ siết chặt quản lý và hoàn thiện hành lang pháp lý. Cụ thể, Luật Quảng cáo (sửa đổi) có hiệu lực từ ngày 1/1/2026 sẽ bổ sung nhiều quy định liên quan đến tính minh bạch trong nội dung quảng cáo, quy định rõ trách nhiệm liên đới giữa người quảng cáo và nhãn hàng. Song song đó, các đề xuất liên quan đến định danh KOLs/KOCs, người livestream bán hàng và quản lý thuế cũng cho thấy affiliate đang từng bước được đưa vào khuôn khổ vận hành chuyên nghiệp hơn thay vì phát triển tự phát như giai đoạn trước.
Việc pháp luật bắt đầu tham gia sâu hơn vào hệ sinh thái social commerce không chỉ giúp tăng mức độ minh bạch của thị trường mà còn góp phần củng cố niềm tin của người tiêu dùng khi mua sắm thông qua creator hoặc affiliate content. Điều này cũng tạo ra sự dịch chuyển trong cách thương hiệu và creator vận hành affiliate, tập trung vào chất lượng nội dung, mức độ uy tín và khả năng tạo ảnh hưởng thực sự đến hành vi tiêu dùng.
Đồng thời, năm 2025 cũng đánh dấu giai đoạn cuộc đua social commerce bước sang một cấp độ mới khi các nền tảng lớn tăng tốc tích hợp affiliate trực tiếp vào hệ sinh thái nội dung và mua sắm. Meta đã tham gia vào cuộc đua Affiliate với Facebook Affiliate Partnerships – chương trình hợp tác cùng Shopee cho phép creator liên kết tài khoản và gắn trực tiếp sản phẩm Shopee vào bài viết hoặc Reels trên Facebook. Trong khi đó, YouTube tiếp tục mở rộng hệ sinh thái creator commerce thông qua YouTube Creator Partnership Hub – công cụ mới trong Google Ads hỗ trợ thương hiệu tìm kiếm, đánh giá và hợp tác với creator hiệu quả hơn.
Từ những thay đổi này cho thấy affiliate không còn được xem là một tính năng bổ trợ hay nguồn traffic bên ngoài nền tảng, mà đang dần trở thành một phần trong trải nghiệm nội dung và mua sắm ngay bên trong hệ sinh thái social media.
Những dự đoán về Affiliate Marketing 2026
Affiliate Marketing bước vào thời kỳ trưởng thành của Creator Commerce. Sự phát triển mạnh của social commerce trong những năm gần đây đang kéo Affiliate Marketing dịch chuyển từ mô hình publisher economy sang creator economy.
Creator Economy là mô hình kinh tế nơi các nhà sáng tạo nội dung có thể tạo doanh thu trực tiếp từ cộng đồng thông qua quảng cáo, tài trợ, affiliate hoặc subscription. Trong hệ sinh thái này, giá trị không còn nằm ở lượng traffic đơn thuần mà nằm ở khả năng tạo niềm tin, xây dựng cộng đồng và ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng.
Nguồn: Getty Images
Điều này khiến affiliate không còn chỉ là bài toán “gắn link nhận hoa hồng” mà trở thành cuộc cạnh tranh về chất lượng nội dung, khả năng kể chuyện và mức độ kết nối giữa creator với audience. Từ video ngắn, livestream, UGC cho đến broadcast channel hay niche community, creator đang dần trở thành cầu nối trực tiếp giữa thương hiệu và người tiêu dùng. Thay vì chủ động tìm kiếm sản phẩm thông qua công cụ search như trước đây, người dùng hiện có xu hướng khám phá sản phẩm thông qua review, recommendation content hoặc trải nghiệm cá nhân từ creator mà họ theo dõi.
Chuyển đổi từ Mass Creator sang Niche Creator
Nếu giai đoạn 2024–2025 là thời kỳ “ai cũng có thể làm KOC” thì 2026 được dự đoán sẽ là giai đoạn thị trường phân hóa mạnh hơn theo chiều sâu. Thay vì ưu tiên creator có độ phủ lớn, thương hiệu bắt đầu quan tâm nhiều hơn đến những nhà sáng tạo nội dung sở hữu cộng đồng nhỏ nhưng có mức độ tin tưởng, tương tác cao và có khả năng tạo ảnh hưởng lớn. Ví dụ, thay vì hợp tác với một creator lifestyle có hàng triệu follower, nhiều thương hiệu bắt đầu ưu tiên creator chuyên skincare treatment cho da nhạy cảm, runner review giày chạy bộ, mom creator chia sẻ chăm con, dân văn phòng review đồ công thái học, creator theo lifestyle tối giản hoặc healthy lifestyle. Dù quy mô follower nhỏ hơn, những creator này thường sở hữu mức độ tin tưởng, tỷ lệ tương tác và chất lượng chuyển đổi cao hơn đáng kể vì nội dung gắn chặt với một nhu cầu hoặc hành vi tiêu dùng cụ thể.
Nguồn: Freepik
Đồng thời, thuật toán của các nền tảng như TikTok hay YouTube cũng đang ưu tiên phân phối nội dung theo mức độ phù hợp với sở thích và hành vi thay vì chỉ dựa trên quy mô follower. Điều này tạo điều kiện cho các creator ngách có khả năng cạnh tranh mạnh hơn so với giai đoạn trước.
AI đang tái định hình Creator Economy
Song song với sự phát triển của creator economy, AI cũng đang bắt đầu thay đổi toàn bộ cách nội dung được tạo ra, phân phối và tối ưu hiệu quả. Từ viết caption, dựng video, tạo hình ảnh cho đến phân tích insight và cá nhân hóa nội dung, AI giúp creator mở rộng quy mô sản xuất content ở tốc độ nhanh hơn rất nhiều so với trước đây. Điều này khiến creator economy dần dịch chuyển từ mô hình “content-driven” sang “performance-driven”, nơi giá trị của nội dung không chỉ nằm ở lượt xem mà còn ở khả năng tạo ra chuyển đổi và doanh thu thực tế.
Niềm tin và an toàn thương hiệu được ưu tiên hơn hết
Sự phát triển của AI đang giúp việc sản xuất nội dung trở nên nhanh và dễ dàng hơn. Tuy nhiên, khi chi phí sản xuất nội dung ngày càng thấp thì thị trường cũng bắt đầu đối mặt với tình trạng bão hòa nội dung, fake review và sự suy giảm niềm tin từ người dùng. Trong bối cảnh đó, cuộc cạnh tranh nằm ở việc ai tạo ra nội dung đáng tin và có giá trị hơn.
Song song đó, việc hợp tác với creator cũng đi kèm nhiều rủi ro liên quan đến khủng hoảng truyền thông, phát ngôn cá nhân hoặc mức độ phù hợp với hình ảnh thương hiệu. Điều này khiến các doanh nghiệp bắt đầu siết chặt hơn các tiêu chí liên quan đến an toàn thương hiệu (brand safety), tính minh bạch và độ phù hợp của creator trong quá trình hợp tác. Thay vì ưu tiên độ phủ hoặc khả năng viral đơn thuần, thương hiệu hiện có xu hướng đánh giá creator dựa trên chất lượng cộng đồng, mức độ uy tín, lịch sử nội dung và khả năng tạo ảnh hưởng bền vững đến hành vi tiêu dùng. Trong nền kinh tế sáng tạo ngày càng bão hòa, niềm tin đang dần trở thành ưu tiên quan trọng nhất của creator economy
Bài toán đo lường hiệu quả
Ở cấp độ chiến dịch, thương hiệu có thể dễ dàng nhìn thấy các tín hiệu tích cực như lượt xem, tương tác, tỷ lệ chuyển đổi hay doanh số từ affiliate link và mã giảm giá. Tuy nhiên, những dữ liệu này vẫn chưa đủ để trả lời câu hỏi lớn hơn ở cấp độ kinh doanh, creator thực sự đóng góp bao nhiêu vào tăng trưởng thương hiệu và doanh thu dài hạn?
Khác với TV, Search hay Paid Social đã có hệ thống đo lường tương đối chuẩn hóa, creator marketing hiện vẫn còn phân mảnh và thiếu một framework đánh giá thống nhất. Điều này khiến thương hiệu gặp khó khăn khi cần so sánh hiệu quả giữa các kênh truyền thông, dự báo ROI hoặc xác định vai trò thực sự của creator trong toàn bộ hành trình chuyển đổi. Đó cũng là lý do thị trường đang bắt đầu dịch chuyển từ influencer marketing đơn thuần sang performance creator marketing, chứng minh được tác động thực tế đến kết quả kinh doanh.
Affiliate không còn chỉ là kênh chốt đơn
Trong giai đoạn đầu, Affiliate Marketing thường được xem là một kênh last-click với vai trò chính là kéo conversion và tạo doanh số trực tiếp. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của social commerce, affiliate đang bắt đầu tác động đến toàn bộ hành trình mua hàng thay vì chỉ nằm ở cuối phễu.
Ở đầu phễu, affiliate content giúp tạo nhận biết thông qua review, recommendation hay các xu hướng như “TikTok made me buy it”. Người dùng có thể chưa mua ngay nhưng bắt đầu biết đến thương hiệu thông qua creator mà họ tin tưởng.
Ở giữa phễu, affiliate đóng vai trò như bằng chứng xã hội (social proof). Người dùng ngày càng tin vào trải nghiệm, feedback và góc nhìn cá nhân từ creator hoặc cộng đồng thay vì quảng cáo trực tiếp từ thương hiệu.
Đồng thời, affiliate cũng đang trở thành nguồn tạo UGC quy mô lớn cho doanh nghiệp. Một chiến dịch affiliate có thể tạo ra hàng trăm video review, hướng dẫn sử dụng (tutorial), unboxing,… có thể tiếp tục được tái sử dụng cho social media, ads.
Quan trọng hơn, affiliate hiện không chỉ “thu hoạch nhu cầu” mà còn bắt đầu tạo ra nhu cầu mới. Rất nhiều sản phẩm viral trên TikTok không xuất phát từ hành vi tìm kiếm chủ động mà đến từ việc creator khiến người dùng phát sinh nhu cầu ngay trong lúc xem nội dung.
Affiliate chuyển sang mô hình Always-on Commerce
Một thay đổi lớn khác của Affiliate Marketing trong 2026 là sự dịch chuyển từ campaign-based sang always-on commerce. Thay vì triển khai affiliate theo từng đợt, thương hiệu bắt đầu xây dựng hệ thống creator content hoạt động liên tục , vận hành mỗi ngày trên nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok,… Từ livestream, short video cho đến UGC và social search content, affiliate đang trở thành một phần của hệ thống bán hàng luôn hoạt động 24/7 thay vì chỉ phục vụ các chiến dịch truyền thông theo mùa vụ.
Trong bối cảnh social platform dần trở thành công cụ tìm kiếm mới, affiliate không còn chỉ là một kênh performance đơn thuần mà đang trở thành cầu nối giữa content, commerce, community và hành vi mua sắm trong nền kinh tế social commerce hiện đại.
Tạm kết
Affiliate Marketing hiện không còn chỉ là một kênh bán hàng phụ trợ mà đang trở thành một phần quan trọng trong chiến lược tăng trưởng của thương hiệu. Để tối ưu hiệu quả, thương hiệu vẫn cần kết hợp cùng các hoạt động như quảng cáo trả phí (paid ads), social content, TVC, KOLs, branded content hay educational content nhằm xây dựng nhận diện và khắc sâu USP sản phẩm trong tâm trí người dùng.
Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt, affiliate marketers sẽ phải liên tục thích nghi với công nghệ, dữ liệu và sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng nếu muốn duy trì hiệu quả tăng trưởng dài hạn.
